Ξάνθη: Η πολιτιστική κληρονομιά «ζωντάνεψε» μέσα από την αφή για τα μέλη της Περιφερειακής Ένωσης Τυφλών Θράκης

Η δράση πραγματοποιήθηκε στο ιστορικό αρχοντικό «Μωυσή», το παλαιό δημαρχείο της Ξάνθης, όπου φιλοξενείται έκθεση φωτογραφίας για το προβιομηχανικό και βιομηχανικό παρελθόν της περιοχής, την οποία διοργανώνει η Υπηρεσία Νεωτέρων Μνημείων και Τεχνικών Έργων Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης (ΥΝΜΤΕ-ΑΜΘ).

Η φράση των συμμετεχόντων, μετά την ολοκλήρωση της δράσης, «φεύγουμε σαν να τα είδαμε όλα με τα μάτια μας», συμπύκνωσε τη σημασία αυτής της εμπειρίας και το μήνυμα ότι η πολιτιστική κληρονομιά πρέπει να είναι προσβάσιμη σε όλους.

Γνωριμία με τα μνημεία μέσα από την αφή και τις αισθήσεις

Το βιωματικό εργαστήριο υλοποιήθηκε από την ΥΝΜΤΕ-ΑΜΘ του υπουργείου Πολιτισμού, στο πλαίσιο του εκπαιδευτικού προγράμματος «Βιωματικό Εργαστήριο: Δομική Τεχνολογία και Αποκατάσταση Μνημείων Βιομηχανικής Κληρονομιάς», με επιστημονικά υπεύθυνη τη Δρ Αθανασία Θώμογλου, πολιτικό μηχανικό της υπηρεσίας.

Οι συμμετέχοντες είχαν τη δυνατότητα να προσεγγίσουν την ιστορία και την αρχιτεκτονική σημαντικών μνημείων της περιοχής μέσα από μια πολυαισθητηριακή εμπειρία. Απτικές εικόνες, κείμενα σε γραφή Braille, τρισδιάστατα προπλάσματα, εκπαιδευτικές μακέτες και αυθεντικά δομικά υλικά αποτέλεσαν τα εργαλεία για τη γνωριμία τους με την προβιομηχανική και βιομηχανική κληρονομιά.

Μέσα από την αφή, γνώρισαν παραδοσιακές τεχνικές δόμησης, ήρθαν σε επαφή με διαφορετικά δομικά υλικά και ανακάλυψαν στοιχεία της τεχνολογίας που χρησιμοποιήθηκε στην κατασκευή και αποκατάσταση ιστορικών κτιρίων.

Ακολούθησε ξενάγηση στη φωτογραφική έκθεση με τίτλο «Φωτογραφική Αποτύπωση του Μνημειακού Αποθέματος της Προβιομηχανικής και Βιομηχανικής Κληρονομιάς της ΑΜΘ», στην οποία παρουσιάζονται αντιπροσωπευτικά μνημεία της περιοχής. Η έκθεση θα παραμείνει ανοιχτή έως τις 18 Δεκεμβρίου 2026.

«Η πολιτιστική κληρονομιά μπορεί να γίνει προσβάσιμη σε όλους»

Στη σημασία της δράσης και της αξιοποίησης εναλλακτικών εκπαιδευτικών μεθόδων αναφέρθηκε, μιλώντας στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, η επιστημονικά υπεύθυνη του προγράμματος, Δρ Αθανασία Θώμογλου.

Όπως σημείωσε, η επιτυχία του εργαστηρίου επιβεβαιώνει ότι η πολιτιστική κληρονομιά μπορεί να γίνει προσβάσιμη σε όλους, όταν αξιοποιούνται κατάλληλα εκπαιδευτικά εργαλεία και πολυαισθητηριακές μέθοδοι προσέγγισης.

Η δυνατότητα των συμμετεχόντων να γνωρίσουν τα μνημεία μέσα από την αφή, να αγγίξουν τα δομικά υλικά και να ανακαλύψουν την ιστορία και την τεχνολογία των ιστορικών κατασκευών αποτέλεσε, σύμφωνα με την ίδια, μια ιδιαίτερα σημαντική εμπειρία.

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στη χαρακτηριστική φράση των συμμετεχόντων, «φεύγουμε σαν να τα είδαμε όλα με τα μάτια μας», τονίζοντας ότι αποτυπώνει τον βασικό στόχο της πρωτοβουλίας: τη δημιουργία συνθηκών ισότιμης συμμετοχής όλων των ανθρώπων στην πολιτιστική ζωή, ανεξάρτητα από τις αισθητηριακές τους δυνατότητες.

Παράλληλα, υπογράμμισε τη σημασία της συνεργασίας με την Περιφέρεια, τον Δήμο Ξάνθης και την Περιφερειακή Ένωση Τυφλών Θράκης, η οποία συνέβαλε καθοριστικά στην υλοποίηση της δράσης.

Η συμβολή του Δήμου Ξάνθης και της Φιλαρμονικής

Σημαντική ήταν η συμβολή της Μαρίας Μαρκάκη, υπαλλήλου του Δήμου Ξάνθης στο παλαιό δημαρχείο, στην επιτυχή διοργάνωση του εργαστηρίου.

Ξεχωριστή στιγμή αποτέλεσε επίσης η συμμετοχή της Φιλαρμονικής του Δήμου Ξάνθης, η οποία παρουσίασε μουσικό αφιέρωμα προς τιμήν των μελών της Περιφερειακής Ένωσης Τυφλών Θράκης και των συμμετεχόντων στο βιωματικό εργαστήριο.

Οι διοργανωτές ευχαρίστησαν ακόμη τον διευθυντή του 1ου Δημοτικού Σχολείου Ξάνθης, Αθανάσιο Αποστόλου, για την πρόθυμη συνδρομή του και τη διάθεση θρανίων για τις ανάγκες του προγράμματος.

Στην υλοποίηση του εκπαιδευτικού προγράμματος και των παράλληλων δράσεων προσβασιμότητας συνέβαλαν ως πολιτιστικοί χορηγοί η εταιρεία εμπορίας ξυλείας «ΥΙΟΙ Α. ΠΑΝΤΑΖΙΔΗ Ο.Ε.», το βιβλιοπωλείο «Μακρή» και η εταιρεία «TELEKOM EVALUE».

Η πρωτοβουλία στην Ξάνθη ανέδειξε ότι η προσβασιμότητα στον πολιτισμό δεν περιορίζεται στην εξάλειψη των πρακτικών και αρχιτεκτονικών εμποδίων. Απαιτεί νέους τρόπους παρουσίασης και μετάδοσης της γνώσης, ώστε η ιστορία και η πολιτιστική κληρονομιά να μπορούν να γίνουν κτήμα όλων. Γιατί τα μνημεία δεν ανήκουν μόνο σε όσους μπορούν να τα δουν, αλλά σε κάθε άνθρωπο που θέλει να τα γνωρίσει.

Φωτογραφίες:Υπηρεσία Νεωτέρων Μνημείων και Τεχνικών Έργων ΑΜΘ

Πηγή:ΑΠΕΜΠΕ